تازه رسيده آميخته گرديده و يا به علت نوشيدن آب زياد مىباشد كه معده را از گوارش باز داشته است . اما اگر از حرارتى نيرومند باشد معده غذاها را فاسد مىكند و نمىتواند آنها را درست گوارش كند و غذا ناگوارده در آن باقى مىماند و نشانيش باد گلوى دودى و بوى بد و گنديده همراه با بادهاى بد - بو « 1 » ، تشنگى زياد و كمى تب است . اگر نشان صفرا نيز با آن همراه بوده و در فم معده باشد ، درمانش استعمال قىآور است و مناسب اين حالت انتيمون است اما نبايد زياد بخورند و يك بار يا دو بار قى كافى است . اگر در پائين معده باشد درمانش خوردن مسهلى از قبيل ايارجات ، انتيمون ، حب الصفراء ، معجون الراحة و مانند اينها است ، سكنجبينى كه آب به در آن باشد نيز بسيار مفيد است و براى ساختن آن بايد به ترش يك جزء ، سركه انگور صاف ربع جزء ، شكر خالص يك جزء همه را باهم بپزند تا قوامش به اندازه عسل شود و صبحها ناشتا از آن بياشامند . غذاى بيمار بايد غذاهاى آب‌غوره‌دار و ريواس‌دار و يا سيب‌دار باشد . اگر التهاب بيمار زياد است و صفرائى در مدفوع نيست درمان مانند درمان تب دق است و اگر برودتى بر معده چيره شده باشد علامتش نبودن تشنگى ، باد گلوى ترش ، نبودن تب و دفع شدن غذا بدون تغيير زياد است . درمانش اگر ماده در فم معده باشد قىآورهاى زاجى يا خربقى است و اگر در گودى معده باشد قىآورى و يا خوردن مسهل است و بايد حب البلغم ، ايارجات ، حب الزاج مسهل و امثال آن و نيز گلنگبين با مصطكى و اطريفال صغير بخورند و شربت افسنتين پس از اينها جدا مفيد مىباشد و نيز سفوف مقوى در همه امراض معده كه از برودت باشد

--> ( 1 ) خواص اطريلال ، انيسون ، باديان ، زاج ، زنجبيل براى درمان باد معده در مفردات متفرقه آمده است . مؤلف اعلى الله مقامه